Czy Szkocja uzyska niepodległość?
31 sierpnia 2017
0

Przyspieszone wybory w Wielkiej Brytanii to temat, którym interesuje się cały świat. Partia Theresy May, wbrew oczekiwaniom liderki straciła poparcie, za to wzmocniła się pozycja Partii Pracy (Labour Party).

Nas jednak interesuje ostatnie miejsce na podium zajęte przez Szkocką Partię Narodową (Scottish National Party – SNP), która w porównaniu do poprzednich wyborów straciła aż 19 miejsc w brytyjskim parlamencie (obecnie zajmuje ich tylko 35, a wynik z 2015 roku był dotychczasowym rekordem). SNP to kolejna z Partii reprezentujących w Parlamencie Europejskim Wolny Sojusz Europejski (EFA). Prezentuje poglądy socjaldemokratyczne. Od 2007 roku rządzi w Szkockim Parlamencie.

Szkocja może pochwalić się bogatą kulturą i tradycjami. Dzięki literaturze do dziś przetrwało wiele starych szkockich legend. Co ciekawe szkocka literatura zapisywana była w wielu językach, oprócz łaciny, różnych odmian szkockiego i angielskiego był to także francuski.

Myśląc o szkockiej kulturze z pewnością każdemu przychodzą do głowy dudy i kilty. Co ciekawe krata na szkockiej spódnicy różni się w zależności od klanu, od którego się wywodzi. Z kolei pierwsza wzmianka o dudach w Szkocji pojawiła się w 1400 roku, jednak wcześniej pojawił się w sztuce hiszpańskiej. Szkocja to także kraj, który odznacza się największym odsetkiem rudych osób. Stanowią one aż jedną trzecią populacji.

Tradycyjna nazwa Szkocji to Alba wywodząca się z języka celtyckiego. Termin ‘Szkocja’ pochodzi z łaciny i jest określeniem kraju Galów, jak nazywali Celtów Rzymianie. Powszechnie wiadomo, że znając język angielski, niekoniecznie uda nam się porozumieć ze Szkotem. Warto jednak wyjaśnić dlaczego. Na pierwszy plan wysuwa się oczywiście szkocki akcent. Prawie 85% pięciomilionowej populacji Szkocji stanowią Szkoci. Półtorej miliona osób posługuje się odmianą języka szkockiego zwaną lallans, która należy do grupy języków zachodniogermańskich i jest mocno spokrewniona z językiem angielskim. Wciąż toczy się spór o to czy lallans stanowi odrębny język, czy jest dialektem. Kolejne 58 tysięcy Szkotów porozumiewa się językiem gàidhlig, czyli gaelickim szkockim. Ludność ta zamieszkuje północno-zachodnią część Szkocji, w tym wyspy (Szkocja składa się prawie z 800 wysp), a sam język wywodzi się z języka irlandzkiego.

13 tysięcy Szkotów wzięło udział w ostatnim marszu w Glasgow by wyrazić swoje poparcie dla kolejnego referendum w sprawie niepodległości Szkocji. Autor: Michael Laing

Szkocja nie należy do miejsc zróżnicowanych etnicznie. Po Szkotach największą grupę stanowią inne nacje brytyjskie i Polacy. Ponad pięćdziesiąt procent mieszkańców Szkocji wyznaje religie chrześcijańskie, a prawie czterdzieści procent to ateiści. Większość chrześcijan, około jedna trzecia całej populacji, to protestanci należący do Szkockiego Kościoła zwanego Kirk. Katolików jest o połowę mniej od protestantów. Obie grupy chrześcijan toczą ze sobą odwieczną walkę, choć dziś ma ona raczej charakter humorystyczny.

Jako że piłka nożna to szkocki sport narodowy, murawa stała się jednym z wielu pól walki. Katolicki Celthic i protestanccy Rangersi, to dwa zwaśnione kluby z Glasgow, które po raz pierwszy zagrały przeciwko sobie w 1888 roku. Także w Szkocji doszło do pierwszego w historii międzynarodowego starcia drużyn. W 1872 roku do walki stanęły angielska i szkocka drużyna. Podczas meczów szkockiej reprezentacji i oficjalnych okazji odgrywa się utwór Kwiat Szkocji (The Flower of Scotland),  jednak nie jest to hymn Szkocji, gdyż takowego nie posiada.

Szkocja istniała jako niezależne państwo od połowy Średniowiecza do 1707 roku, choć unię personalną z Anglią zapoczątkował już w 1603 roku szkocki król James VI. W 1707 roku została ona przekształcona na unię realną. Szkocko-angielskie konflikty miały bardzo często podłoże religijne.

Choć ostatnie wybory pokazały spadek poparcia dla SNP, to ostatnie referendum niepodległościowe pokazało, że najmłodsi szkoccy wyborcy mają silne tendencje separatystyczne, które mogą wzmocnić się prze Brexit.

 

Marta Bainka

Comments

comments