Rozmowa ze śląskim poetą oraz DJ’em i producentem muzyki elektronicznej, o poezji, śląskiej mentalności i Hajmacie.

Rozmowa z Karolem Gwoździem, śląskim poetą oraz DJ’em i producentem muzyki elektronicznej, o poezji, śląskiej mentalności i Hajmacie.

Piszesz wiersze i miksujesz muzykę techno - to dość nietypowe połączenie...

Fakt. Dwie, dość odbiegające od siebie płaszczyzny. Można powiedzieć, że mam rozdwojenie jaźni (śmiech). A tak naprawdę to muzyka elektroniczna (granie oraz tworzenie) to moja główna pasja, choć czasem przychodzą chwile, w których potrzebuję coś napisać. Jakoś wyrazić swoją opinię na jakiś temat, własny komentarz dotyczący pewnej problematyki. Co więcej, gram i produkuję nie tylko electro-techno. Bardzo mnie fascynuje (przez co i tworzę) taki gatunek muzyki jak ambient, który jest dość spokrewniony z muzyką elektroniczną. A ten ze względu na swoją relaksacyjną nutę jest niejednokrotnie przyczyną wielu refleksyjnych myśli.

Poeci są z reguły romantykami, a Ślązacy pragmatykami, czy w takim razie u ciebie jako śląskiego poety ścierają się te dwie postawy mentalne?

A kto powiedział że pragmatyczna osoba nie może być także romantyczna? Eichendorff był Ślązakiem, a jakże wielkim poetą! Hanysy też potrafią być romantyczni jak chociażby włosi. W naszym przywiązaniu do tradycji i kultury już można doszukać się pewnej analogii do romantyczności.

W Twoich wierszach nie znajdziemy jednak ani walki ojczyźnianej ani patetyzmu. Są za to odniesienia do likwidacji kopalń i rozsądnego dbania o Ojczyznę. Czy to więc śląski romantyzm?

Musiałem się więc słabo starać skoro "Nosz raj" nie jest patetyczny.

Jest. Ale musisz przyznać, że to patetyzm przefiltrowany przez śląski pragmatyzm...

Oj... Naprawdę cię to kręci? Daj spokój. Wiercisz mi dziurę w brzuchu... przecież wszyscy wiemy że patetyzm śląski różni się od polskiego... mamy bardziej przyziemne spojrzenie na rzeczywistość.

Owszem. Przyziemne, ale nie prostackie, jak się to niekiedy Ślązakom zarzuca. Jako przykład można podać kabaretową twórczość Mariana Makuli lub Twoją poezję, z której wyłania się współczesny obraz Górnego Śląska. Czy właśnie to było Twoim celem? Aby ukazać współczesną śląskość ubraną w metafory Twych wierszy?

Marian Makula, jak na komika przystało, promuje nasz język w formie dobrego, wesołego humoru, lecz owy humor zawsze kojarzony był ze śląskim towarzystwem. Ja poezję mam smutną, melancholijną, szarawą. Nie chciałem pisać przedszkolnych rymowanek, czy jakiś banałów o pięknych oczach. Chciałem zabrnąć trochę dalej - pokazać, że o rzeczach trudnych, jak np. o śmierci, nie zawsze słonecznej codzienności czy zatraconej przyjaźni, można mówić także w tym, jak to niektórzy uważają, brudnym, chacharskim języku.

I zabrnąłeś bardzo daleko, gdy czytałem Twoje wiersze niekiedy po plecach przechodził mnie dreszcz, a w głowie przewijały sie myśli: Jakie to śląskie, jakie prawdziwe... Czy spotykasz się z takim odbiorem swojej twórczości?

Tak. Ludzie mi gratulują. Cieszą się, że mają swoją, współczesną literaturę. A to mnie motywuje i potwierdza, że taki kierunek rozwoju śląskości jest potrzebny. Choć ja uważam, że obok poezji winna powstać także czysto śląska proza. Nawiązując do Twoich słów "Jake to ślonskie, jake prawdziwe", a jaka by miała być? Przeciwnicy uznania narodowości śląskiej twierdzą, że takowego narodu nie ma. No ale do cholery, przecież myśmy zawsze byli inni, nieco autonomiczni od Polaków, czy to mentalnie, kulturowo, czy też językowo. I tutaj w poezji się to musi uwidocznić.

Autonomiczni językowo - stwierdzenie to nabiera szczególnej wagi w okresie ożywionej dyskusji o uznaniu ślonskij godki za język regionalny. Język, który wyraźnie zanika i ludzie coraz rzadziej używają typowych ausdruków. Ty również masz problem z doborem typowo śląskich słów podczas przelewania myśli na papier?

Przyznam, że zdarza się. Ale to czasem wyraz moich chyba zbyt skomplikowanych myśli. Ktoś mi zarzuci, że język śląski jest mało elastyczny, by pisać coś cięższego literacko. Ja powiem, że brak doboru odpowiednich słów wcale nie musi oznaczać, że jest on słabo rozwinięty. Jest po prostu zapomniany. Mogę się głowić nad typowo śląskimi określeniami, ale to nie znaczy że odpowiednich słów nie ma. Jest to wynik bardzo brutalnego spolonizowania naszej ziemi.

Dziś nie tylko polonizacja, lecz także amerykanizacja jest sporym problemem na Górnym Śląsku. Próbuje sie z tym walczyć poprzez głoszenie renesansu śląskości. Czy w tych działaniach może być użyteczna poezja opisująca prawdziwie i przejmująco śląską kulturę i mentalność?

Wydaje się że w tym momencie najwłaściwszym byłoby wprowadzenie do szkół takiego przedmiotu jak "wiedza o regionie", na którym uczono by o śląskiej tradycji, kulturze, literaturze czy na którym będzie się przerabiać śląską poezję. Każde nowe pokolenie wnosi coś nowego. Być może młode pokolenie będzie bardziej walczyło o powrót śląskości na Górnym Śląsku? I to jeszcze z zachowaniem wszechobecnego globalizmu? Musimy w to wierzyć!

W najbliższym czasie nie zanosi się na wprowadzenie przedmiotu traktującego o regionalizmie. Górnoślązacy muszą więc sami dbać o swoją kulturę. Tym bardziej cenne są takie utwory jak "Nosz raj" Twojego autorstwa. Słowa "Niy ma drugij takij ziymi, by my byli szczynśliwszymi" napełniają dumą z bycia Ślązakiem...

Dziękuję. Dla mnie jeszcze piękniejszym jest fakt, że słowa z pierwszej zwrotki tego wiersza są już dość popularne. Widziałem je na różnych śląskich gadżetach (naklejkach, szalikach, koszulkach czy nawet na filmikach internetowych). Pisałem ten swoisty hymn dla ojczyzny, właśnie gdy rozpierała mnie duma z bycia Ślązakiem. Takiej dumy życzę każdemu, kto czuje się Ślązakiem.

Ty będąc dumny ze swych dokonań porównujesz się czasem do wielkiego śląskiego romantyka Eichendorffa?

Absolutnie nie! Eichendorff był wybitnym twórcą. Ja jestem szarym człowiekiem. Poetą nie jestem, ja nim bywam. Porównując się do Eichendorffa nabiłbym się na pal!

Mówisz, że Poetą bywasz czasem. Więc zazwyczaj jesteś kim? Kim na co dzień jest Karol Gwóźdź?

Synem, bratem, wnukiem, chrześniakiem, wujkiem, kuzynem, przyjacielem, sąsiadem.

Sugerujesz więc, że jesteś normalnym Ślązakiem i każdy spośród nas, na swój sposób, może kultywować przywiązanie do Hajmatu?

Jeśli każdy Ślązak będzie podkreślał swoją dumę, że pochodzi z tego miejsca, to będzie już duży plus. Ba! Jeśli ktoś ma jakiś dar, talent, to pięknym by było wykorzystać go z myślą o narodzie śląskim. To byłoby wspaniałe zobrazowanie więzi z Górnym Śląskiem.

____________

"EINSAM"
"Ab alio exspectes, alteri quod feceris"
Publilius Syrius

Nawyt Ty můj Hajmaće
Skozanyś na bezdůmność
Ńiby "bratńo dusza" znad Wisły
A Će uostawjůła jako pustelńika
Na morzu samodźylnośći
Byś śe zatraćůł za horyzůntym
Byś zalůny inkszymi uostoł wodami

A Ty trwosz i trwosz
I ńy dosz śe zatraćić!
Żodyn ast ze Twojygo strůma
Strůma wjylobarwnego
Ńy ulygo zniszczyńu
Muzy Će uochrzćůły uobfiće
I Ty Hajmaće uo tym wjysz

Szkoda ino, coś taki jest
Blank bezdůmny
Bez bratńyj duszy
Ino wykorzystywany

"* * *"
A wkoło ćisza
Gryfno, melodyjno, spokojno
We gowje stare minuty
Szare już uobrozy
Mocka bajtlostwa
Krůlewski smak luftu nocnego
Kojůncy śpjyw Lelka
Zapjyro můj dech
Wjater nući
Już Nawja czeko

Ćymne strůmy wele Kerchofa
Ńychćano przyszłość
Rozdarto dusza
Psychiczne wszyndobůlstwo
A wkoło ćisza

www.karolgwozdz.eu

--------
Tagi: Kultura i dziedzictwo | Górny Śląsk | Joseph von Eichendorff | poezja | DJ | Marian Makula |

Dodaj swój komentarz do tego artykułu.

Panie Karolu, stajesz sie coraz bardziej slawny:). To mi sie podoba! Czemu Cie jeszcze nie poznalem ze Stowarzyszeniem? Oni tam sa bardzo lapczywi na wszelakie przejawy Slaskiej kultury! (Wybaczcie Czytelnicy, ze po polsku pisze;))

No Karolu, ześ mie zaskocoł, mom nadzieja, że mi pośles jakieś wiersze, byda wdziynczno ; )

trzymej sie Karlus :] do kolyjnego szpilu.

Jeśli każdy Ślązak będzie podkreślał swoją dumę, że pochodzi z tego miejsca, to będzie już duży plus. Ba! Jeśli ktoś ma jakiś dar, talent, to pięknym by było wykorzystać go z myślą o narodzie polskim. To byłoby wspaniałe zobrazowanie więzi z Górnym Śląskiem.

Pan ma talent kabaretowy i nie wątpię, że wykorzystuje go Pan z myślą o narodzie polskim.

Moim zdaniem , najwybitniejszym śląskim poetom jest żyjący Marian Makula.Wystarczy podać przykład ,libretta Pomsta,Zolyty,Elwer show ,piosenek kilkaset i wierszy .Który śląski poeta może z nim sie porównać? .Interes własny niektórych ludzi trzymających w łapach media,nie pozwolą na puszczanie jego piosenek w radio czy telewizji.o co by zrobili z tandetnymi piosenkami które puszczają na okrągło do znudzenia, twierdząc że ludzie to lubią.I wciskają nam kit,a sobie napełniają kabze. Pokarzcie wreście prawdziwa kulturą śląska!!!!!

UQbBmFyVMzhaxnxeS
Play informative for me, Mr. intreent writer.

bctPUsUlNXrDmUdFF
y7O4wm jwhoyusmlpls

ZpdESRnJYFFCCat
gg42MW , [url=http://qgxjkvuuduri.com/]qgxjkvuuduri[/url], [link=http://wimgxgzeicga.com/]wimgxgzeicga[/link], http://krpwqqaefhwr.com/

YwtwoJYNwFWAfmAIR
g9qcF0 rpzstckptgrc

ihDLIgTGfXstbFESv
OeJCIE , [url=http://odicamlzwoqt.com/]odicamlzwoqt[/url], [link=http://qwxvmjlurfob.com/]qwxvmjlurfob[/link], http://ichequfhfxhy.com/

ihDLIgTGfXstbFESv
OeJCIE , [url=http://odicamlzwoqt.com/]odicamlzwoqt[/url], [link=http://qwxvmjlurfob.com/]qwxvmjlurfob[/link], http://ichequfhfxhy.com/